← Άρθρα

mindful psychology

Ελάτε να ΜΗ μιλήσουμε για την Ψυχική Υγεία

Ελάτε να ΜΗ μιλήσουμε για την Παγκόσμια Ημέρα για την Ψυχική Υγεία, διότι αν ξεκινήσουμε να συζητάμε αυτό το θέμα θα φτάσουμε σε κάποιες άβολες διαπιστώσεις.

Να ποιες προεξοφλώ ότι μπορεί να είναι αυτές:

  1. Η Ψυχική Υγεία δεν είναι μία κατάσταση στην οποία μπορεί κάποιος να καταφέρει να φτάσει. Είναι μία διαρκής εσωτερική διαδικασία η οποία απαιτεί πόρους, εσωτερικούς, εξωτερικούς και διαπροσωπικούς.
  2. Η άνευ όρων έκφραση των συναισθημάτων υπό τον φόβο μήπως τα συναισθήματα καταπιεστούν δεν είναι προάγγελος ψυχικής υγείας. Τα συναισθήματα δεν είναι δυνάμεις που αν δεν εκτονωθούν θα εκραγούν. Είναι απλώς ενδείξεις για το πώς κάποιος βιώνει μία κατάσταση.
  3. Ένα έντονο συναίσθημα δεν είναι ένδειξη ορθότητας μίας γνώμης, μίας εμπειρίας ή μίας συμπεριφοράς. Παρότι η κοινωνία μας συχνά υποστηρίζει την έκφραση έντονων συναισθημάτων, τελικά καταλήγει να σκλαβώνει τους ανθρώπους μέσα σε περιορισμένες οπτικές. Η συνειδητοποίηση ότι τα συναισθήματα είναι παροδικά και από τη φύση τους μεταβλητά είναι απελευθέρωση. Ποιος δεν επιθυμεί να έρθει αυτή;
  4. Η ρύθμιση και η πρόληψη της ψυχικής υγείας είναι μία πολύ δύσκολη υπόθεση και οι ειδικοί επιστήμονες που είναι σε θέση και αντέχουν να διαχειριστούν ένα τέτοιο βάρος είναι λίγοι σε σύγκριση με τον πληθυσμό. Όχι γιατί λείπει η σχετική τυπική εκπαίδευση και οι κλινικές δεξιότητες, αλλά διότι αποδυναμώνεται η κριτική σκέψη. Κι αυτό είναι ζήτημα παιδείας.
  5. Η Τεχνητή Νοημοσύνη θα αντικαταστήσει στο μέλλον έναν μεγάλο πληθυσμό των ειδικών ψυχικής υγείας, ειδικά όσο παραμένει οικονομικά προσβάσιμη. Οι πολίτες ήδη απευθύνονται στο AI όχι μόνο για διαγνώσεις, συμβουλές, τεχνικές και υποστήριξη, αλλά για αυτό που μας λείπει περισσότερο: την επικύρωση των δυσκολιών μας.
  6. Οι αλγόριθμοι και τα LLM είναι προϊόντα που έχουν κατασκευαστεί, μεταξύ των άλλων, και για να δεσμεύουν την προσοχή του χρήστη, ώστε να μεγιστοποιούν την ενασχόλησή του μαζί τους. Οι κατασκευαστές τους έχουν αναγνωρίσει την ανάγκη της ανθρωπότητας για προσωπική επικύρωση και της την προσφέρουν απλόχερα. Ωστόσο, αυτή καταλήγει συχνά να γίνεται επικίνδυνη για τους χρήστες. Η Τεχνητή Νοημοσύνη ενέχει κινδύνους για την ψυχική υγεία.
  7. Η πανανθρώπινη ανάγκη μας για σύνδεση με άλλα όντα που έχουν συνείδηση, σε περιόδους μοναξιάς μπορεί να μας οδηγήσει στο να πιστέψουμε ότι άβια όντα, συστήματα ή clouds έχουν συνείδηση, μόνο και μόνο επειδή εκφράζονται με ανθρώπινη γλώσσα. Χρήστες ερωτεύονται AI agents και τρέμουν στην ιδέα του χωρισμού τους.
  8. Ο έρωτας, η σύνδεση, η συντροφικότητα, η απόλαυση, η έμπνευση, η αφοσίωση είναι διαχρονικές ανάγκες που έχουν απασχολήσει αιώνες τώρα το είδος μας. Γι αυτά έχουν γραφτεί έπη, ταινίες, στίχοι, έχουν φτιαχτεί ναοί, πόλεις, νοσοκομεία. Γι αυτά επίσης έχουν γίνει πόλεμοι, ανθρωπογενείς καταστροφές, αιματηρές εξεγέρσεις, εγκλήματα μισαλλοδοξίας. Ο άνθρωπος είναι απόλυτα ικανός για το καλό, όπως και ικανός για το κακό. Το αποτέλεσμα σε αυτό το ηθικό δίπολο είναι συνδεδεμένο με την έννοια της πρόθεσης.
  9. Με πρόφαση την καλή πρόθεση έχουν δημιουργηθεί ακραίες καταστάσεις καταπίεσης. Το πλαίσιο της οικογένειας σχεδόν πάντα έχει, τουλάχιστον θεωρητικά, καλές προθέσεις, όμως αποτελεί βασικό πυρήνα ανάπτυξης ψυχολογικών δυσκολιών. Αυτά που λείπουν συχνά από την ελληνική οικογένεια είναι η ψυχραιμία απέναντι στην ενοχικότητα αλλά και η απαλλαγή από την ανάγκη του να «έχω δίκιο».
  10. Δεν ξέρω αν έχω δίκιο για όλα αυτά και ίσως το πιο χρήσιμο να είναι να αγνοηθούν. Ενδέχεται να είναι απλά πληροφορίες ανάμεσα στις άπειρες άλλες, γι αυτό και είναι πολύ σημαντικό να μπορεί κανείς να αναγνωρίζει πότε να κάνει μία πληροφορία γνώση και πότε όχι. Η γνώση επηρεάζει τις αποφάσεις μας κι αυτές την ποιότητα της ζωής μας.
  11. Τελικά, το αν θα αγνοήσετε όλα όσα έγραψα, αγγίζει μία πτυχή ψυχικής υγείας.